एजेन्सी । नेपालमा खानामा दही धेरै प्रयोग गरिन्छ। दहीलाई स्वास्थ्यका लागि निकै फाइदाजनक पनि मानिन्छ । यसमा क्याल्सियम, भिटामिन बी–२, भिटामिन बी १२, पोटासियम र म्याग्नेसियम जस्ता पोषक तत्व प्रशस्त मात्रामा पाइन्छ । दैनिक एक कप दही सेवन गर्नु स्वास्थ्यका साथै छालाको लागि पनि निकै फाइदाजनक मानिन्छ । यी सबै फाइदाका अलावा दही खानुका केही साइड इफेक्ट पनि छन् । तर, दैनिक धेरै दही खाँदा हुने केही साइड इफेक्टहरु पनि रहेकाका छन।

भनिन्छ यदि पाचन प्रणाली कमजोर छ भने दैनिक दही खानु हुँदैन । पाचन प्रणालीले राम्रोसँग काम गरेको छैन भने दही खाँदा कब्जियतको समस्याको सामना गर्नुपर्ने हुन्छ । तर, ध्यान दिनुहोस् दैनिक एक कपभन्दा बढी दही खाँदा यो समस्याको सामना गर्नुपर्छ। यदि एक कप दही मात्र खानुहुन्छ भने, यसले हानि गर्दैन।

दहीमा ल्याक्टोज पाइन्छ । यस्तो अवस्थामा, ल्याक्टोज असहिष्णुताको समस्या भएका मानिसहरूलाई यसको समस्या हुन सक्छ। ल्याक्टोज एक दूध चिनी हो जुन शरीरमा ल्याक्टेज इन्जाइमको मद्दतले पचाउछ। शरीरमा ल्याक्टेज इन्जाइमको कमी हुँदा ल्याक्टोज सजिलै पचाउन सक्दैन र शरीरमा ब्लोटिंग र ग्यासको समस्या बढ्न थाल्छ।

दहीमा बोसोको मात्रा धेरै पाइन्छ । यस्तो अवस्थामा यसको अत्यधिक सेवनले तौल पनि बढाउन सक्छ । यदि बाहिरबाट दही किन्दै हुनुहुन्छ भने यसको स्तर पढ्नुहोस् र फ्याट र क्यालोरी भएको दहीको सट्टा प्रोटिनयुक्त दही खानुहोस्।

डेयरी उत्पादनहरू, विशेष गरी दहीमा संतृप्त फ्याट र उन्नत ग्लाइकेसनको मात्रा धेरै उच्च पाइन्छ। यसका कारण हड्डीको घनत्व कम हुन थाल्छ, त्यसैले यसको स्तर पढ्नुहोस् र फ्याट र क्यालोरी भएको दहीको सट्टा प्रोटिन युक्त दही खानुहोस्। 

डेयरी उत्पादनहरू, विशेषगरी दहीमा धेरै मात्रामा संतृप्त फ्याट र उन्नत ग्लाइकेसन पाइन्छ । जसका कारण हड्डीको घनत्व कम हुन थाल्छ । जसका कारण घुँडा दुख्ने समस्या बढ्न सक्छ। यस्तो अवस्थामा बाथ रोगका बिरामीले दहीको सेवन कम गर्नुपर्छ ।

आयुर्वेदमा भनिएको छ जाडो मौसममा दहीको सेवन गर्नु हुँदैन । दहीको प्रभाव चिसो हुन्छ । यस्तो अवस्थामा यसलाई खाँदा रुघाखोकी वा रुघाखोकीको सामना गर्नुपर्ने हुनसक्छ । आयुर्वेदका अनुसार दहीले कफको दोष बढाउँछ । तसर्थ यसले दम, साइनस जम्ने वा श्वासप्रश्वासको समस्या जस्तै चिसो र खोकी भएका मानिसहरूलाई कठिनाइ निम्त्याउन सक्छ। साथै यसले शरीरमा सूजन पैदा गर्न सक्छ। विज्ञहरुका अनुसार दही खाने सबैभन्दा राम्रो समय दिउँसो हो । यसका अलावा दही मिसाएर खानेकुरा खानुको सट्टा सादा खाने प्रयास गर्नुहोस्।